Meer blogs


Naar archief >

Delen

U bevindt zich hier: Trending > Blog > Bedrijfsoverdracht? Welke aanpak slaagt?

Bedrijfsoverdracht? Welke aanpak slaagt?

Welke aanpak slaagt en welke faalt? Een bedrijfsoverdracht mag niet lichtzinnig én niet zwaarmoedig worden opgepakt. Kun je op de grens van beide blijven, dan verhoogt dat de kans van slagen aanzienlijk. Tips en voorbeelden van hoe het wel en niet moet.

Ooit kwam ik bij Brinkman en Zonen Fournituren, een uitgebloeid familiebedrijf waar een lawaaierige machine vaten vol metalen ringen uitspuugde. Ik sprak de eigenaar, derde generatie Brinkman over het ooit bloeiende bedrijf in gespen, ritsen en ringen. Ze waren met 20 man geweest. Opa overleed en deed de zaak over aan vader. Die kreeg problemen. Thuis met een zieke vrouw en zakelijk met personeelsleden en klanten die vertrokken. Totdat hij drie dingen overhield: die ringenmachine, één klant en een fles jenever. De man nam het over en ging door met die ene machine en die ene klant. Hij had ‘t ruim 30 jaar volgehouden! Eén klant en één machine. En altijd alles zelf gedaan. Een relatie schoot erbij in en opvolgers daarmee dus ook. Maar die ene klant had altijd ringen gehad, topkwaliteit en tegen een scherpe prijs en hij had nog nooit een klacht gehad! De naam Brinkman stond voor kwaliteit, voor onverzettelijkheid. Nu wilde hij de zaak van de hand doen. Boekhouder en financieel adviseur constateerde dat het pensioen niet goed geregeld was, er te laat begonnen was met overdragen, er geherstructureerd moest worden. Dat ging in de kosten lopen.

Een klassiek geval van te lang doorgaan zonder bewust bezig te zijn met de toekomst. Er is lef nodig om onderweg stil te staan bij de mogelijkheden die er zijn en bewuste keuzes maken. Luisteren naar je gevoel, ’t beeld scherp krijgen en doorpakken. De eerste tip is daarom:

1. Zet die beerput tijdig open

Begin op tijd met overdragen. Het is van onschatbaar belang. Kom alle feiten onder ogen en wacht niet af. Ben je erg afhankelijk van een grote leverancier of een grote klant? Besef dan dat de potentiele koper van je bedrijf diezelfde relatie moet kunnen aangaan met die partij. Hoe groter jouw rol in het succes van het bedrijf, hoe gevaarlijker.

Ooit begeleidde ik een autobedrijf waarvan senior het stuur niet kon afstaan aan de junior. Op het moment van overdracht was hij te laat. Zoon was bijna niet in beeld en logischerwijs bleven klanten en leveranciers de voorkeur voor vader houden.

Hoe anders ging dat bij een handel in industriële elektronica, waar men acht jaar over de overdracht heeft gedaan. Elk jaar een stapje verdergaan, zichtbaar, voelbaar en aanwijsbaar. Als je er deze tijd voor neemt komt dat de acceptatie ten goede. De nieuwe directeur kreeg alle steun. Gefaseerd overdragen en het acht jaar met elkaar uithouden is een hele opdracht, maar het betaalt zich uit. Zo kan het verkeren. Maar, er kunnen meer zaken misgaan. Problemen, die zich het best laten omschrijven als konijnen uit de hoge hoed.

Ik was bij een klein bedrijf dat groeiende was en versterking nodig had. Investeerders en de hele mikmak. Iedereen die versterking biedt heeft natuurlijk zijn eisen op het gebied van zeggenschap of aandelen, want voor niks gaat de zon op. Maar deze ondernemer wilde de macht niet delen. Hij had de investeringen wel nodig, maar zodra het puntje bij paaltje kwam, liepen de gesprekken om onverklaarbare reden muurvast. En daarom deze tweede tip:

2. Eerlijkheid duurt het langst

Zorg dat je bij een overname dicht bij jezelf blijft. Hou de regie. Het is niet altijd makkelijk om te durven zeggen wat je wel en niet wilt. Ik heb meer dan eens gezien dat ondernemers eigenlijk helemaal geen afscheid willen nemen, dat onderbuikgevoel negeren en zich vol overgave in de overname storten. Pas als het puntje bij paaltje komt, speelt dat eerste gevoel weer op. Er is dan veel energie en tijd verloren gegaan. Eerlijkheid, ook naar jezelf klinkt daarom als een inkoppertje, maar is het niet. Een gefundeerde beslissing volgt op een goede oriëntatiefase. Goede adviseurs helpen met die oriëntatiefase. En minder goede? Die schieten snel door naar de oplossingsfase. In die bepalende eerste fase, worden zaken besproken als ‘Wil ik echt overdragen?’, ‘Hoe wil ik overdragen?’, ‘Aan wie?’, ‘Hoe zie ik de overdracht voor me?’. Een cruciale fase die bewust doorlopen moet worden.

Bij een overdracht spelen verschillende mensen een rol. Zorg dat ze je ze volledig benut, op een positieve manier. Dat is tip nummer drie:

3. Belicht alle blaadjes van de bloem

Zet jezelf aan tafel met een verzameling adviseurs die alle vlakken die de onderneming raken, van juridisch tot corporate finance. Zorg dat ze elkaar aanvullen, respect hebben voor elkaar en vooral, elkaar scherp houden. Ga niet automatisch naar degene die je altijd vroeg, maar kijk kritisch of alle disciplines aan tafel zitten en of ze samen door een deur kunnen. Een goed team wisselt onderling standpunten uit en zoekt compromissen. Wees alert op de even-tussen-jou-en-mij-gesproken-types en de notoire ik-zie-het-wel-als-jullie-klaar-zijn-adviseurs.

4. Ronde tafel sessies

Organiseer bijeenkomsten met allen om de onderneming te scannen en problemen op te lossen. Het zorgt ervoor dat iedereen tegelijk geïnformeerd is en dat beslissingen goed onderbouwd genomen kunnen worden. Kies een adviseur die samen met jou de regie kan houden. Iemand die begrijpt welke gevoeligheden er spelen. Dat je bijvoorbeeld wel de maximale prijs kan najagen, maar dat je straks in het dorp niet als inhalig wilt worden afgeschilderd.

Na zoveel jaren ervaring zijn dit wat mij betreft de belangrijkste tips. Misschien heb je zelf een gouden tip die niet mag ontbreken. Laat dan je reactie achter.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *